Parki Krajobrazowe Krosno

Mapa

Ciśniańsko-Wetliński Park Krajobrazowy o powierzchni 51 013, 75 ha, chroni walory przyrodnicze i krajobrazowe Bieszczadów Zachodnich. Stanowi otulinę Bieszczadzkiego Parku Narodowego od strony zachodniej i jest częścią Międzynarodowego Rezerwatu Biosfery "Karpaty Wschodnie". Krajobraz parku tworzą malownicze grzbiety górskie, z których 9 przekracza 1000 m. n.p.m. - są one w większości doskonałymi punktami widokowymi. Teren parku to wartości przyrodnicze charakteryzujące się wysoką - sięgającą 83% lesistością. Duże kompleksy leśne stanowią doskonałe siedlisko bytowania zwierząt. Osobliwością parku są progi skalne i przełomy a także ostańcowe skałki. Najbardziej cenne przyrodniczo miejsca do których w większości dotrzeć można szlakami turystycznymi objęto ochroną rezerwatową. Rezerwat ścisły "Zwiezło" i rezerwaty: "Cisy na Górze Jawor", "Woronikówka", "Gołoborze", "Sine Wiry", "Olszyna łęgowa w Kalnicy" "Przełom Osławy pod Duszatynem". Walory przyrodnicze zabytki kultury i historii parku można także podziwiać z okien Bieszczadzkiej Kolejki Wąskotorowej.

Ga³azka cisa z owocami fot. Archiwum Zarz±du

Został utworzony Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego 14 lutego 1957r. (MP Dz. Urz. PRL Nr 18 z dn 16 marca 1957r.), w celu zachowania ze względów naukowych i dydaktycznych naturalnego stanowiska cisa /Taxus baccata/.

Rezerwat znajduje się w Leśnictwie Bystre, Nadleśnictwa Baligród, w powiecie leskim województwa podkarpackiego. Jest położony wewnątrz uroczyska Bystre, posiada naturalną osłonę z drzewostanu jodłowo-bukowego z zastrzeżeniem prowadzenia w niej odpowiednich sposobów zagospodarowania.
Cis należy do gromady nagozalążkowych, klasy iglastych, rzędu cisowce i rodziny cisowatych. Jest drzewem dwupiennym, silnie cienistym, rosnącym najchętniej pod okapem drzewostanów jodłowych, bukowych lub mieszanych z obu gatunków o zwarciu umiarkowanym lub lekko przerywanym. Ukorzenienie płaskie jednak w terenie górskim na glebach silnie szkieletowych lub kamienistych wykorzystuje wszelkie szczeliny do ukorzenienia się. Pień cisa jest dość zbieżysty o przekroju nieregularnym. Kora na starszych cisach koloru czerwonobrunatnego łuszczy się podłużnymi płatami. Korona różnych kształtów jajowato-stożkowata, niejednokrotnie wielowierzchołkowa, gęsta i nisko osadzona.

Liście (szpilki) cisa o długości 3 cm i 2,5 mm szerokości są ostro zakończone, z wierzchu ciemno-zielone połyskujące, spodem jasnozielone matowe. Gatunek ten jest wiecznie zielony, szpilki utrzymują się od 4 - 8 lat. Kwiaty męskie kuliste umieszczone na spodniej stronie jednorocznych gałązek są już widoczne na jesieni poprzedniego roku. Kwiaty żeńskie są ukryte w pączkach wzrostowych i są umieszczone również na spodniej stronie gałązek. Cis osiąga dojrzałość płciową w wieku ą 20-30 lat pod okapem przerzedzonego drzewostanu, natomiast w silnie zwartym w wieku 70-120 lat, kwitnie w kwietniu i w maju każdego roku. Owoce cisa dojrzewają we wrześniu przyjmując szklisto-przeźroczystą barwę osnówki. Owoc Cisa to twardy lśniący orzeszek barwy ciemnobrązowej ostro zakończony 6-8 mm długości i około 5 mm szerokości otoczony jest miseczkowato jasnoczerwoną osnówką, która jest jadalna. Cis jako gatunek iglasty posiada drewno twardzielowe wąskosłoiste ciężkie, twarde, trudnołupliwe. Twardziel posiada barwę ciemno-brązowo-czerwoną, jest połyskujący, podczas gdy wąski biel posiada barwę żółtą).